Bloedvet-afwijkingen (hyper-cholesterolemie, dyslipidemie, hyperlipidemie, hypertriglyceridemie)
Belangrijke
bloedvetafwijkingen
zijn:
-
Totaalcholesterol
: ideale of normaalwaarden liggen tussen
3,5-7,5 mmol
cholesterol per liter bloed. Hogere totaalcholesterolspiegels verhogen de kans op hart- en vaataandoeningen.
-
Verhoogd LDL-cholesterol
('slecht cholesterol'): verhoogd risico op hart- en vaataandoeningen
-
Verhoogd HDL-cholesterol
('goed cholesterol'): verlaagd (!) risico op hart- en vaataandoeningen!
-
hypercholesterolemie
: verhoging van de totale hoeveelheid cholesterol én het LDL-cholesterol: verhoogd risico op hart- en vaataandoeningen
-
hypertriglyceridemie
: de hoeveelheid VLDL-cholesterol (triglyceriden) in het bloed is verhoogd. Verhoogd risico op hart- en vaataandoeningen.
-
hyperlipidemie
: zowel de LDL-spiegel als de VLDL-spiegel zijn verhoogd. Verhoogd risico op hart- en vaataandoeningen
-
dyslipidemie
: verstoorde bloedvetwaarden. Risico is afhankelijk van de aard en ernst van de verstoring.
Let op!
- De belangrijkste bloedvetwaarden zijn het
totaalcholesterol
en
LDL-cholesterol
.
- Als regel geldt dat een verhoging van de totaalcholesterolspiegel met
10%
het risico op hart- en vaataandoeningen (o.a. en angina pectoris, hartinfarct, herseninfarct) met
20%
verhoogt.
Behandeling van bloedvetafwijkingen
Beschikbare
behandelingen
van afwijkende bloedvetwaarden:
-
Cholesterol-arm dieet
: dieet arm aan verzadigde en tweevoudig-onverzadigde vetzuren en rijk aan enkelvoudig onverzadigde vetzuren (o.a. plantaardige en visoliën)
-
Calorie-arm dieet
: bij overgewicht of obesitas
-
Meer beweging
: met name bij overgewicht
-
Medicijnen
: zie
lipidennormaliserende middelen
Let op!
De behandeling van 'cholesterol' is afhankelijk van de aard en de hoogte van de diverse cholesterol-gehalten.
Oorzaken van bloedvetafwijkingen
Mogelijke
oorzaken
van afwijkende bloedvetwaarden zijn:
- Verstoorde vetstofwisseling door erfelijke aanleg (familiaire of primaire hypercholesterolemie)
- Overmatig gebruik van te veel en/of verkeerd vet (verzadigde en meervoudig onverzadigde vetten)
- Ziekten, zoals suikerziekte (diabetes mellitus), bepaalde lever- en nierziekten en jicht of overmatig alcoholgebruik ( secundaire hyperlipidemie)
Cholesterol
Cholesterol is een zeer belangrijke bouwsteen van de celwand. Cholesterol is opgebouwd uit eiwit en vet (lipoproteïne).
Het bloed bevat de volgende
vormen
van cholesterol:
-
Chylomicronen
, die vetten (lipiden) vanuit de darm naar de lever en de rest van het lichaam vervoeren.
-
HDL-cholesterol
(high density lipoproteïns), dat voor slechts 20% uit cholesterol bestaat
-
LDL-cholesterol
(low density lipoproteïns) dat voor 70% uit cholesterol bestaat en wordt onderverdeeld in
VLDL-cholesterol
(very low density lipoproteïns) en
IDL-cholesterol
(intermediate density lipoproteïns), dat een tussenvorm is van LDL en VLDL
-
Totaalcholesterol
Let op!
De belangrijkste cholesterolwaarden zijn
totaalcholesterol
en het
LDL-cholesterol
Zie ook:
-
bloedvet-normaalwaarden
-
gezonde voeding
Terug naar
bloedaandoeningen